Ibsa Ija Sekondii
Ija sekondii salphaa fi ifa ta'ee dha, kunis kutaa gurguddoo armaan gadii of keessaa qaba:
- Qabeenya Mul'ata Yeroo: Sa'a, daqiiqaa, sekondii fi miiliisekondii yeroo ammaa ilaalchisee mul'ata, yeroo kamiyyuu sirrii ta'een argachuu dandeessisu.
- Buutonni Hojii: Kana keessatti butoota jalqabu/stoppii, qulqulleessu, fi galmeessuu of keessaa qaba, hojii sekondii sirriitti geggeessuu si gargaara.
- Teessuma Galmee Seenaa: Yeroo kamiyyuu galmeewwan yeroo tokkoon tokkoon galmeessanii fi yeroo walitti fufuu argachuuf si gargaara.
Ibsa Hojii Buutota
1. Butoota Jalqabu/Stoppii (Start/Pause)
"Jalqabu" butoon irratti cuqaasuun, sekondiin jalqaba. "Stoppii" butoon irratti cuqaasuun, sekondiin yeroo ammaa dhaabuuf ni dhaabbata, yeroo kamiyyuu akka deebi'u gochuu dandeessisu.
Haala mul'ata butoota: Yeroo sekondiin hojii irra jiru, gabaasa butoota "Stoppii" ta'ee ni mul'ata. Yeroo sekondiin dhaabbate, gabaasa butoota "Jalqabu" ta'ee mul'ata.
Yeroo Fayyadamaa: Yeroo sekondii dhaabbatu deebi'uu barbaachisu, fakkeenyaf yeroo tapha, yaada fi yaada marii keessatti fayyadamuu dandeessa.
2. Butoota Qulqulleessu (Reset)
Butoota qulqulleessu irratti cuqaasuun, sekondii yeroo ammaa qulqulleessuuf deema, galmeewwan hundi ni qulqulleessu.
Yeroo Fayyadamaa: Yeroo akka barbaachisummaa fi yeroo duraan ture deebisuu barbaachisu, galmee qulqulleessuun sirriitti yaadannoo qabaachuu si gargaara.
Daangaa: Butoota qulqulleessu yeroo sekondiin hojjetaa jiru keessatti fayyadamuu hin dandeessu, garuu yeroo dhaabbate qofa fayyadamuu ni dandeessa.
3. Butoota Galmeessuu (Record)
"Galmeessuu" butoon irratti cuqaasuun, yeroo ammaa yeroo tokkoon tokkoon fi yeroo walitti fufuu galmeessuu ni dandeessa. Yeroo kamiyyuu cuqaasun galmeewwan si galchisa, ittiin yeroo hunda ilaaluu dandeessa.
Yeroo Fayyadamaa: Yeroo daqiiqaa tokko tokko galmeessuu barbaachisu, fakkeenyaf yeroo tapha konkolaachisummaa, hojii yeroo qindeessuu fi bakka jiruu keessatti fayyadamuu dandeessa.
Teessuma Galmee Seenaa
Yeroo "Galmeessuu" butoon cuqaasuun, sekondiin yeroo hunda galmeewwan galchuu keessatti itti fufa. Teessuma galmee seenaa keessatti, sadiin gubbaa jiru:
- Galmee: Lakkoofsa galmee agarsiisa. Galmee haara'aa ol-ka'aa teessuma galmeetti argama.
- Yeroo Irra-deddeebii: Yeroo darbe irraa hanga yeroo ammaa giddugaleessa ta'uu agarsiisa. Yeroo kanas yeroo kaphii tapha, qormaata fi hojiiwwan keessatti faayidaa qaba.
- Yeroo Guutuu: Yeroo jalqabaa irraa hanga galmee ammaa guutuu ta'uu agarsiisa. Kunis yeroo hundaaf galmeewwan guutuu akka hubattu si gargaara.
Hojii Ija Sekondii
- Jalqabu Sekondii: "Jalqabu" butoon cuqaasuudhaan, sekondiin jalqaba. Yeroo sana, butoon "Stoppii" ta'a, yommuu sekondiin jalqabame mul'atu.
- Yeroo Dhaabbachuu: Yeroo sekondii dhaabbatu barbaachisu, "Stoppii" butoon cuqaasuudhaan sekondii dhaabbata, butoon gara "Jalqabu" deebi'a.
- Galmeessuu Yeroo: Yeroo galmeessuu barbaachisu, "Galmeessuu" butoon cuqaasuudhaan. Yeroo kamiyyuu galmee ni galchita, teessuma galmeewwan ni haaromsa.
- Qulqulleessu Sekondii: "Qulqulleessu" butoon cuqaasuun sekondii qulqulleessuu fi galmeewwan hundi ni qulqulleessu. Kuni yeroo sekondii gara jalqabaatti deebi'u si gargaara.
Hojii Qormaata Cimsuu
- Yeroo Dhugaa: Sekondiin algoridimii yeroo sirriitti hojjeta (performance.now()), milisegondi tokkoon tokkoon akka sirriitti galma'uu akkaataa qabattee sa'aatii adda ta'een.
- Haaromsa Yeroo Guutuu: Sekondiin yeroo guutuu yeroo hunda akka haaromsitu taasisa, galmeewwan kamiyyuu akka dhiyaatan gochuun akka tokkoon tokkoon hubattu si gargaara.
- Walii-galatti Fayyadamuu: Akka desktop, tablet fi bilbilatti fayyadamuun, sekondii akka si'achi toora internetii irratti fayyadamuu ni dandeessa.
Yeroo Fayyadamaa
- Tapha: Yeroo konkolaachisummaa, daawwi, fi baay'ina yeroowwan kanneen biroo galmeessuu ni dandeessa, kunis dandeettii kee cimsuuf si gargaara.
- Hojii: Yeroo hojii irratti yeroo darbuu galmeessuu, qajeelchaa fi hojiwwan sirriitti galmeessuun, yaada fi yeroo qindeessuu ni gargaara.
- Barnoota: Yeroo barnootaa kan murteessuu, dhamaasa fi qorannoon si gargaara.
- Jireenya Guyyaa: Yeroo gabatee nyaataa qopheessuu, namoota eeguu fi hojiiwwan guyyaa guyyaa keessatti fayyadamuu ni dandeessa.
Waliigalatti
Sekondiin marsariitii sirna yeroo fi galmee seenaa cimsuu, hojiin isaa salphaa fi kan madaalu kan ta'ee fi yeroo kamiyyuu fayyadamuu ni danda'ama. Jalqabu fi dhaabbachuudhaan, galmeessuu fi qulqulleessuuf gargaarsa si ta'u ni qabaata.
Ibsa Fayyadama Marsariitii
Kun marsariitii guutuu sa'aatii sa'aatii walqabatee kan tajaajilu dha, yeroo sirriitti madaaluuf carraa kennu. Fayyadama marsariitii kana keessaa kanneen ijoo armaan gadii jiru:
- Yeroo Sirrii: Yeroo sirriitti madaaluuf tajaajila yeroo milliseekondii gadii, tapha ciyaaraa, hojii yeroo qopheessuu, qorannoo fi haala adda addaaf mijataa dha.
- Fayyadama Galmee: Fayyadamaan yeroo tokko tokko galmeessuu danda’a, kanaanis yeroo tokko tokko bu'aa madalawaa argachuuf kan saagaaf carraa kennu.
- Qaqqabuu fi Jijjiiruu: Sa’aatiin paawusii fi deebii gochuu danda’a, fayyadamaa yeroo barbaachisaa ta’eetti sa’aatii hiriirfachuu ykn haquu danda’u.
- Amaloota Teessoo Moobayilii: Marsariitii kun faayidaa karaa moobaayilaawwan, taabuleetii fi meeshaalee biroo fayyadamaa irratti sirriitti hojjatuuf kan qophaa’edha.
- Fayyadama Salphaa fi Irra-Deebii: Interfeeyisii qulqulluu fi hubatamaa ta’e qaba, fayyadama sa’aatii kana of danda’ee barachuu fi itti fayyadamuuf salphaa dha.
Sa’aatii marsariitii maal fa’a? Kun tajaajila bilisaa kan baraawwan PC/iPad/iPhone/Android fi meeshaalee biroo irratti hojjatuudha. Sa’aatiin kun fuula galmee gadii qabu, yeroo tokkoffaa addaan baasuu fi safara yeroo keessoo adda addaaf sa'aatii fudhatamu ilaaluuf gargaara. Kana qofa utuu hin ta’in, meeshaalee sa’aatii hojjachuu dandeessisu taabuleetii fi moobaayilatti fayyadamuu dandeessu.
Sa'aatiin yeroo tapha irratti galmee gochuu fi kutaa kutaa yeroo adda addaatti qooduu danda'a, kanaafuu barbaachisummaa fi fayyadama isaa cimsuu danda'a.
Sa’aatiin marsariitii meeshaa sirna sa’aatii fi yaalii turjumaanaa yeroo hedduu galmeessuu fi haala sirriitti hojjetu sirna sa’aatii fi yeroo tokkoffaa galmeessuu simachuu danda’a.
Seenaa fi Hojii Guddaa Sa’aatii
Sa’aatiin meeshaa yeroo madaaluuf yeroo dheeraa yeroo sirriitti hojjechuu danda’u kan ammayyaa ta’e dha. Ka’umsi fi guddinni isaa gara Sadaasa 17ffaa tiin seenaa kan qabaatu yoo ta’u, saayinsitoonni fi astronomootni yeroo madaaluuf sa’aatii mi’aawwan ta'an kan sirriitti hojjetu uumuu irratti carraaqqii fi qorannoo godhan. Teknoolojii haaraan guddachaa dhufuun, sa’aatiin haala aadaa isaa fooyyeffameera. Dandeettiin sa’aatii fi hojiiwwan adda addaa gochuu irratti sa’aatiin elektronikii hedduminaan hojjata.
Ka’umsa Sa’aatii Maqaa
Seenaa sa’aatii maqaa fi hawwata hojii irratti kan geggeeffamu Sadaasa 17ffaa irraa eegalee startii taasifamee, horreewwan fi saayinsitoonni hojii sa’aatii haaraa irraa kan ka’e. Sa’aatiwwan maqaan adda kanneen yaadannoo fi caasaawwan bu’uuraa fi meeshaalee qulqullina sa’aatii qabu fakkeessuun sa’aa keessaa isa xiqqaa ta’anii. Dhuma sadaasa 19ffaa keessatti sa’aatii maqaa sababa guddina beekumsa gosa sa’aatii guddaatti jijjiiramaa ta’eera.
Qormaata Sa’aatii Elektirooniksii
Sa’aatiin elektirooniksii keessa gurguddaa kan gara gaafa 20ffaa keessatti mudata. Sa’aatiwwan elektirooniksii sa’aatii maqaa hunda duuba barbaachisummaa ta'ee, sa’aatii gita olaanaa hojii alaa sa’aatii sirrii taasisuudhaaf fayyadu. Beekumsi sa’aatii haala jalqabaa irraa sirrii taasisuuf hawaasa keessa carraaqqii fi wal ga'ii waliin jiraatanii.
Sa’aatii Digitalii fi Sa’aatii Waliigala
Bara 21ffaa keessatti, teeknooloojii kompiyuutara irraa guddachuun sa’aatii digitalii caalatti hojiiwwan gara fuula sa’aatii elektirooniksii fi funaansa gara hojjii sa’aatii biratti. Fakkeenyaaf, sa’aatiiwwan digitalee yeroo tokko, yeroo jalqaba qindeesseera erga yeroo fi herregaawwan bakka bu'anii fi sa’aatii lafoo harka sa’aatii bu’uuraa daandii ilaalchaa gahaa ta’uu hojjatanii galtewwan ilalaa sa’aa.
Fayyadama Sa’aatii Jalqabaa fi Asxiteen Ta'aa
Qormaata sa’aatii birattii harki sa’aatiirratti qindaa'uu fi jechuun galtee sa’aa fi yaadannoowwan gegeeddarame qindeeffachuu fi sababni sa’aatii fooyya’inna laaftotuu keessatti hojiirra kan oolu.
Erga yaaddoo Suuqachuu Guddaa taasisu
Kan darbe yaadduu inbiraamoon kan caalaa fi gama dammaqsaa gargaarsa yaaluus barruulee qudhanamni hojii fi jaalratni ta’an sa’aatiin aggaammii kan hawaasa waliin fooyya’uu hiikkaa yookin yaadannoo inbareetti galchuudhaaf hojjatu.
Gaarii fi Kaka'uu qorichaa